برای «ایدنا» ؛ نوسفری در آغاز راهش

چند روز قبل ایمیلی مبنی بر معرفی ایدنا (پایگاه خبـری مسیر توسعه) دریافت کردم. تا امروز عصر وقت نکردم سایت را خوب ببینم و فقط به آن سرک کشیدم. از این جهت خوشحالم که داشتن سایت، میتواند باعث شود دوستان و همفکران ِ همسو یا منتقدمان را  متناسب با دغدغه هایی که پیدا کنیم. توسعه برای من یکی از دغدغه های زندگی فـردی و اجتماعی ام شده و از این جهت من با ایدنا  در یک دایره فکری می توانیم خود را ببینیم.

من دسته بندی توسعه و پیشرفت را برای پرداختن به آن ایجاد کرده ام و در خوب های مجازی هم تلاش میکنم سایت ها و محتواهای خوب را معرفی کنم، اما تا قبل از دریافت این ایمیل، انقدر دقیق نـشده بودم که علاقمندان به توسعه می توانند با معرفی سایت های همسو یک جریان فکری و گردش مخاطب ایجاد کنند که منافع آن برای همه می تواند مفید باشد. با همین نوع نگاه، تلاش میکنم از این پس سایت های مرتبط با «توسعه و پیشرفت و عدالت» را هم به شکل ویژه ای در وبسایتم معرفی کنم.

اما ایدنا،

ایدنا مخفف یا اختصارنویسی این جمله است:   Iran Development News Agency یا همان IDNA

پایگاهی که به تازگی کار خود را آغاز کرده است و می توان تیم ایدنا را نو سفران جاده فـراخ و پرسنگلاخ توسعه نامید. نوسفر بودن، معنا و چشم اندازی بسیار مثبت و وسیع دارد، هرچند اگر تک تک اعضای تیم، سابقه ی طولانی فـردی در این راه داشته باشند، اما در کنارهم بودن و همکاری کردن زیر یک نام، نوسفر بودن است و جاده ی طولانی پیش رو. از سویی دیگر گفتم پرسنگلاخ، از آن جهت که قصه ی پرغـصه ی ایرانیان در باب توسعه، گواه ِ آن است که توسعه مسیری همـوار برای پیمودن نیست، مقاومت های ملی و حکومتی تا بی توجهی های گوناگون تا سنگ اندازی های عجیب و غریب و… همه نشانی از دشواری راه توسعه است. اما نوسفر بودن علاوه بر داشتن شوق و لذت، می تواند حرکت و اندیشه ای نو نیز محسوب شود.

ایدنا خودش را اینگونه معرفی کرده است:

توسعه یکی از نیازهای اساسی و حیاتی کشور می باشد و علی‌رغم تاکیدات مصرح در اسناد بالادستی، برنامه های ۵ ساله توسعه و قوانبن، یک درک مشترک، خواسته عمومی و فراگیر و نگاه جامع در تمامی ارکان کشور و دولتمردان، نخبگان و متفکرین جامعه در اینخصوص شکل نگرفته است.
تحقق توسعه و نهادینه شدن فرهنگ توسعه در جامعه مستلزم وجود رسانه تخصصی توسعه‌محور می باشد که با ارائه تصویر و درکی درست از توسعه، مطالبه عمومی در سطح خبرگان و گروه های مرجع در این زمینه شکل گیرد. با عنایت به کمبود رسانه و محتوای تخصصی در این زمینه، ”پایگاه خبری مسیر توسعه“( ایدنا) در نظر دارد این نقصان فضای رسانه ای کشور را برطرف نماید.

.

تعریف خوب و رسالتی که برعهده گرفته شده را میتوان مثبت ارزیابی کرد، اما علاقمندم چند نکته را به دوستان عزیزم در این راه بیان کنم و به عنوان یک جوان علاقمند به کشور و مباحث توسعه، باب گفتگویی را باز کنم.

هنوز این پایگاه استخوان بندی کاملی پیدا نکرده است، اما از محتوای ِ فعلی ِ درون آن می توان نوع نگاه و محتوای آتی آن را پیش بینی کرد. من این پایگاه را مروری کوتاه کرده ام و بر اساس همین پیش بینی است که علاقمندم پنج نکته و نظر شخصی را بیان کنم:

۱- 

ذات پایگاه خبـری و ماموریتی که یک پایگاه خبری به دوش می کشد، به تنهایی گـره از مشکلات توسعه کشورمان باز نـمی کند مگـر آنکه پایگاه خبـری با یک استراتژی محتوایی و برنامه جامع و بلند مدت، اطلاع رسانی خود را با محوریت هایی همانند «هدایت کننده – گفتگوساز – جریان ساز»  به پیش ببرد.

به همین جهت من منتقد ِ «پایگاه خبـری» صرف هستم و پیشنهاد میکنم دوستان رویکرد بسیار دشوار اما امیدوارکننده «پایگاه تحلیلی توسعه» را در پیش بگیرند، افزایش هزینه ها و کاهش «تعداد خبـر» یکی از پیامدهای اولیه این رویکرد خواهد بود، اما دستاوردی بسیار ارزشمندتر همانند «محتوای سبز» (محتوای بدون تاریخ انقضا یا تاریخ مصرف بسیار بلند مدت) بدست خواهد آمد، ضمن آنکه تیم ِ ایدنا در یک روند ِ بلوغ ِ طلایی پیش خواهد رفت و روابط گرانقیمت تری برای ایدنا ایجاد خواهد شد.

به واقع اگر نگاهی به چالش های ملی و فـردی خودمان که همچون سنگی سر راه توسعه است، به این نتیجه می رسیم که ما تحلیل های کلان و خـرد نیازمندیم که به صورت موردکاوی (PDF) یا مطالعه موردی ( case studyمسئله های جامعه ما را بررسی کرده و در پی ایجاد گفتمان و جریان در بین مخاطبان هدف باشد تا برای آینده کشور امیدوار باشیم که مباحثی کلان مورد بحث و نظر قرار خواهد گرفت.

ذات خبـر (در حالت عادی و معمول و در رسانه های پرتعداد امروز) به صورت فست فـودی و برای مطالعه سریع و همچنین رقابت در سرعت انتقال خبر است. از سویی دیگر اینگونه خبررسانی، پایگاه خبـری را وابسته جریانهای خاص تولید خبر و منابع خبری می کند که عملا از ماموریت اصلی ما در اینجا (توسعه) دورخواهیم شد یا بازخواهیم ماند. به همین جهت پیشنهاد من این هست که ایدنا به شدت از حوزه خبررسانی سریع و به ویـژه خبرهای دولت فاصله بگیرد و از دور تماشا کند و خارج از گود به تحلیل آنها بپـردازد. یکی دیگر از مزیت های این رویه آنست که پایگاه توسعه از رویدادها  فاصله گرفته و به سمت دیدن و شناخت روندها  حرکت خواهد کرد و آنچه که ما امروز نیازمند توسعه هستیم شناخت روندهای درست و غلط جامعه است.

.

۲-

چندرسانه ای ایدنا می تواند محتوای چندرسانه ای بسیار تخصصی و ناب در باب توسعه تولید کند و یا با حفظ کپی رایت، به بازنـشر محتوای ناب همسـو بپردازد. یک رسانه تصویری می تواند با رعایت چارچوب های تولید محتوا، به صورت بسیار جدی و تاثیر گذار به جریان سازی و ایجاد گفتمان اقدام کند که یکی از نمونه های موفق آن را می توان انجمن پرسش معرفی کرد. برای نمونه یکـصد نشست با بزرگان و معلمین توسعه و اندیشمندان پیرامون «چرایی ضعف فرهنگ گفت و گو در این سرزمین» و یکصـد کلیپ آموزشی «چرا نباید در خیابان ها آشغال ریخت» و هم چنین کمپین پنج ساله «بهـره وری، هر کجا هستی» و یا سلسله برنامه های «چرا ارتباطات بین المللی لازم است» را می توان نام برد.

ضمن آنکه پیشنهاد میکنم سایت ایدنا رادیو توسعه را هم به عنوان یکی از بخش های اصلی چند رسانه ای خود در نظر بگیرد و یک استراتژی محتوایی جداگانه و همسو با کلیت پایگاه در نظر بگیرد.

یکی از توانمندی های دیگر این چندرسانه ای تخصصی می تواند در تکرار درس ها و گفته های بزرگان توسعه باشد، یعنی مقالات و نوشته ها و دغدغه های بزرگان توسعه را می توان با این رسانه بازتولید و بازنشر کرد که خود یک دیالوگ ملّی است بین اندیشمندان و مخاطبان خاص و عمومی جامعه.

برای نمونه من استاد سریع القلم را به عنوان معلم توسعه با نگاهی کلان و گفتگوکننده با حکومت که درباره کلیت یک سیستم صحبت می کند میشناسم و مهندس محمدرضا شعبانعلی را هم در سایت شخصی و هم در پروژه وزین متمم، به عنوان معلمی که جـزء به جـزء آموزش میدهد و تربیت فـردی را به سان ِ ساخت چرخ دهنده های ماشین توسعه در پیش گرفته است. رسانه ایدنا باید بتواند از این سبک ها ضمن حمایت، خود نیز بیاموزد و آموخته ها را اعمال کند.

۳-

پاسخگویی از رسالت های اصلی رسانه های مدرن در دنیای توسعه یافته است. ایدنا هم میتواند از همین روزهای نخست، برای همه محتوایی که تولید یا منتشر میکند، وبلاگی برای پاسخگویی یا دالوگ های ایجاد شده در پی این سوال و جواب ها ایجاد کند، تا علاوه بر تیغ تیز نظارت قانونی، نگاه مخاطب را به عنوان اصلی ترین ناظر بیرونی برای همیشه در نظر بگیرد.

۴-

حمایت جدی و فراگیر از افـراد صاحب نظر، رسانه های پرمحتوا، گفتمان های توسعه محور.  یک رسانه خوب، میتواند به خوبی و به شکلی دائمی از همفکران خود دفاع کند و مرجعی برای لینک دهی به دیگران باشد، از بخل نوین دیجیتال رهاشدن و خود را همانند گذرگاهی به نفع مخاطب دیدن، معجـزه میکند. درست که هرکسی می تواند به راحتی با لینکی از سایت ما خارج شود، اما این گذرگاه دلنشین برای همیشه در خاطر او خواهد ماند. برای همین پیشنهاد میکنم همهی کسانی که تحلیل می کنند را به خوبی معرفی کنید، از گفتمان های توسعه محور همانند «گفتگو» و «کودکی و توسعه» دکتر رنانی و «ویژگی های سی گانه» دکتر سریع القلم حمایت ویژه کنید.

۵-

با آنکه ارزشمندی تعدد دغدغه ها و سرفصل های سایت ایدنا برای من ارزشمند است، اما فکر میکنم برای شروع کار (با نگاهی بلند مدت) بهتر است که سرفصل های سایت کاهش پیدا کند حداکثر در سه یا چهار سرفصل و تیتر به صورت حرفه ای کار شود و آرام آرام در آینده سایت توسعه پیدا کند و سرفصل های جدید با ورود نیروی انسانی و تشکیلاتی شدن کار پیگیری شود. برای مثال می توان توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی و علمی را به عنوان سرفصل های کافی درنظر گرفت و فقط حول همین تیترها سایت را هدایت کرد (البته جای کار بسیاری دارد)

.

پی نوشت: سبک معرفی و نوشتن من اینگونه است، ضمن آنکه این سایت را معرفی کردم بخشی از باورها و نگاه خودم را هم بیان کردم و امیدوارم دوستان  عزیز نوسفـرم در این پایگاه ارزشمند با نگاهی بلند مدت به خود، ماموریت واهداف و در نظر داشتن منافع ملّی کشور گام بردارند و آرام آرام این سایت به عنوان مرجعی برای علاقمندان به توسعه کشور جایگاه خود را بیابد. امیدوارم در آینده با مرور دوباره سایت پیشرفت روزافـزون این عزیزان را شاهد باشم.

پی نوشت دوم: برای «امیر فراست» مدیر مسول سایت ایدنا هم به جهت انتخاب این حوزه کاری تبریک میگویم و امیدوارم این تلاش او نقطه ی عطفی در محتوای دیجیتال با رویکرد توسعه محور کشورمان تبدیل شود، آرزوی بسیار دشوار اما ممکن. من هم هر کمکی از من بربیاید دریغ نمی کنم و خوشحال می شوم در چنین سفـری حضور داشته باشم.

.

لینک کوتاه و مختصر شده این مطلب:

https://goo.gl/ka7lQV

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.